Khi tôi tìm từ khóa đăng ký nhãn hiệu để kiểm tra thứ hạng quảng cáo Google Ads của mình thì bắt gặp rất nhiều trang web có thiết kế na ná nhau đang hiển thị.

Trang web là công ty luật của tôi. Còn 4 trang chạy quảng cáo Google Adwords mà tôi nghi ngờ lừa đảo:

dangkylogo.luatvietnam-canada.top
nhanhieudocquyen.luatvietphap.top
thuonghieudocquyen.luatvietnam-thuysy.top
dangkythuonghieu.hangluattruonggiang.top

Quảng cáo hiện đồng thời 3 website:

Có thể khi bạn đọc được bài viết này thì những trang web trên không còn hoạt động nữa, cho nên tôi đã chụp lại để bạn xem tại đây:

Các bạn tải ảnh về để xem full nhé.

Dấu hiệu lừa đảo ở đâu?

Tôi có kinh nghiệm làm seo mảng luật từ 2015 nên tôi biết trên thực tế không hề tồn tại mấy hội này. Mặt khác, dựa vào kinh nghiệm tôi cảm thấy ngay từ tên miền đã có vấn đề, chưa cần xem đến nội dung.

Tên miền .TOP

Bản thân tên miền không hề xấu. Nhưng tên miền này không hề phổ biến ở Việt Nam. Những người làm kinh doanh chân chính sẽ không chọn tên miền này để xây dựng thương hiệu. Trong khi đây là một đơn vị luật, thứ cần nhất chính là thương hiệu.

Trong tiềm thức của tôi, tên miền .COM hoặc .VN và .COM.VN là phổ biến, là phù hợp để làm website doanh nghiệp hơn.

Giao diện thiết kế giống nhau

Cả 4 trang web trên có thiết kế rất giống nhau. Đến cả cái ảnh LIVE CHAT cũng giống y hệt.

Việc này cũng không có gì là xấu. Xấu ở chỗ cả 4 trang này đều được đem ra để quảng cáo Google Adwords. Đây là hành vi cạnh tranh không lành mạnh, vi phạm chính sách quảng cáo của Google. Nhưng Google không thể phạt, vì sao?

1. Thương hiệu khác nhau;
2. Số điện thoại khác nhau;
3. Địa chỉ cũng khác nhau;

Cảm nhận thì 4 trang là 1, nhưng thông tin hoàn toàn khác biệt nên về lý không thể coi là 1. Đó là lý do 4 trang này vẫn đồng thời hiển thị trên quảng cáo Google Ads.

Tuy nhiên, có một sự trùng hợp không thể phủ nhận:

1. Video giới thiệu công ty giống nhau;
2. Bảng giá dịch vụ giống nhau;
3. Cùng sử dụng 1 đoạn code live chat tawk.to;

Và công ty đó là: Công ty TNHH Pasa Group

Pasa Group không phải công ty luật

Có một điều thú vị, công ty này không phải một công ty luật nên không được quyền kinh doanh dịch vụ luật. Hơn nữa, thông tin trên website không hề thể hiện đây là một nên càng không được kinh doanh dịch vụ sở hữu trí tuệ.

Tên doanh nghiệp: CÔNG TY TNHH PASA GROUP
Tên doanh nghiệp viết bằng tiếng nước ngoài: PASA GROUP COMPANY LIMITED
Tên doanh nghiệp viết tắt: PASA GROUP CO.,LTD
Tình trạng hoạt động: Đang hoạt động
Mã số doanh nghiệp: 0107493855
Loại hình pháp lý: Công ty trách nhiệm hữu hạn hai thành viên trở lên
Ngày bắt đầu thành lập: 04/07/2016
Tên người đại diện theo pháp luật: TRẦN PHƯƠNG ANH
Địa chỉ trụ sở chính: P704, tòa nhà EVD, KCN Hoàng Mai, số 431, đường Tam Trinh, Phường Hoàng Văn Thụ, Quận Hoàng Mai, Thành phố Hà Nội, Việt Nam

Địa chỉ văn phòng ảo

Tìm hiểu về Pasa Group, tôi thấy website:

https://pasa.group

Khi truy cập vào xem và đối chiếu với các trang web kia mới thấy mâu thuẫn vô cùng:

Ở các tỉnh thành khác tôi không biết, riêng Hà Nội thì:

• Số 48 Lãn Ông là cơ sở kinh doanh thuốc y học cổ truyền từ lâu đời;
• 203 Nguyễn Trãi, Thành Xuân, Hà Nội là 1 ảnh viện áo cưới;
• Số 8 Quan Hoa là nhà ở, không hề kinh doanh;
• 885 Tam Trinh là khu chung cư Gelexia Riverside;

Như vậy, các địa chỉ trên đều là địa chỉ ảo.

Thông tin mập mờ – mạo nhận

Trên hệ thống website của công ty này, đăng tải rất nhiều thứ “khó tin”, ví dụ như:

Người được đề tên “Vũ Thanh Phong” là hình ảnh của TS Trần Vinh Dự, Chủ tịch trường Đại học quốc tế Broward College Việt Nam (xem nguồn).

Luật sư – Tiến sỹ Lê Trường Hải trên ảnh thực ra là tỷ phú Trung Quốc Guo Guangchang (xem thông tin).

Ảnh trên là tập thể Hội đồng quản trị của Công ty luật WINCO (xem nguồn).

Một đơn vị quảng cáo dịch vụ sở hữu trí tuệ lại ngang nhiên ăn cắp, chỉnh sửa, mạo nhận hình ảnh công ty khác là của mình. Đúng là không còn gì để nói.

Thôi, tôi không mất thời gian dẫn chứng thêm nữa. Như thế là quả đủ để khẳng định công ty này là như thế nào rồi.

Google Adwords trở thành công cụ tiếp tay cho bọn lừa đảo?

Lĩnh vực luật cạnh tranh khá mạnh, để seo một website mới lên top không phải chuyện dễ dàng. Cho nên quảng cáo Google Adwords là cách nhanh nhất để giới thiệu sản phẩm/dịch vụ đến với khách hàng tìm kiếm trên mạng. Đây trở thành công cụ lợi hại mà kẻ lừa đảo sử dụng để tiếp cận khách hàng mục tiêu. Lý do:

• Đăng ký tài khoản Google Ads hoàn toàn miễn phí;
• Chỉ cần có thẻ thanh toán quốc tế là chạy được quảng cáo;
• Tạo chiến dịch đơn giản, dễ dàng;
• Xét duyệt nhanh chóng;

Bởi vì đây là nguồn sống của Google nên không dễ dàng để Google từ chối “tiền”. Tức là, mặc dù Google có chính sách rõ ràng về điều khoản quảng cáo, điều kiện với website quảng cáo,… nhưng để tố cáo một trang web gian lận hoặc lừa đảo thì Google mất rất nhiều thời gian xác minh. Chưa kể, với công nghệ hiện nay việc tạo ra 1 trang web mới không hề tốn nhiều thời gian.

Sự thông thái của bạn sẽ quyết định tất cả

Thực tế là, tôi đã từng report chết một số đối thủ do họ cạnh tranh không lành mạnh khi quảng cáo Google Adwords đồng thời nhiều trang web khác nhau. Thế nhưng, chỉ vài giờ sau lại thấy quảng cáo của họ xuất hiện trên những domain mới. Nhiều lần như vậy, thời gian mình bỏ ra để report còn tốn nhiều hơn so với đổi thủ dựng trang web mới. Chán, và bỏ cuộc.

Google Ads chung quy vẫn chỉ là công cụ tiếp thị. Sự thông thái của khách hàng mới quyết định những công ty lừa đảo kia có tồn tại được hay không. Có thể bạn vẫn sẽ được công ty đó phục vụ như một “thượng đế”,… và bạn dễ dàng bỏ qua cho những “kẻ mạo nhận” đó vì cuối cùng bạn được việc. Nhưng như thế, bạn đang tiếp tay cho những kẻ làm “bẩn” môi trường internet Việt Nam.

Hãy tẩy chay “bọn lừa đảo” vì chính bản thân bạn

• Có thể hôm nay bạn chưa bị lừa, nhưng ngày mai thì sao?
• Có thể với dịch vụ này bạn chưa bị lừa, còn dịch vụ khác thì sao?

Đừng tin vào những gì họ quảng cáo! Bạn là người tiêu dùng thông thái, hãy tìm hiểu kỹ trước khi quyết định trở thành khách hàng của ai đó. Và đương nhiên, hãy tẩy chay những “kẻ lừa đảo” kia.

• Quảng cáo sẽ tốn tiền;
• Cộng thêm chi phí thuê văn phòng, nhân viên;
• Nếu không có khách hàng, bọn chúng sẽ phá sản!

Đừng tiếp tay cho bọn lừa đảo!

Mặc dù đã trở nên rất phổ biến nhưng loại dịch vụ này vẫn hoạt động theo kiểu tự phát (tức là khách hàng có nhu cầu thì phục vụ), không có tổ chức nào kiểm soát nên cũng không có bảng giá chung. Các bên cung cấp dịch vụ có thể là cá nhân (nhóm cá nhân) hoặc công ty, họ báo giá gần như theo cảm hứng và tùy vào từng khách hàng nên nếu thấy bạn thuộc loại “gà mờ” thì chắc chắn khả năng bị “chém” là rất cao. Bên dịch vụ chuyển nhà sẽ báo giá trọn gói cho bạn dựa trên những yếu tố sau đây:

1. Số lượng, khối lượng và kích thước của đồ đạc, tài sản cần chuyển đi.
2. Số lượng các loại tài sản dễ hư hỏng (vỡ, méo, xước,…) có nhiều không? Có phải sử dụng hình thức đóng gói hoặc vận chuyển đặc biệt nào không?
3. Số lượng các loại tài sản phải tháo rời như điều hòa, giường tủ, giá sách,…
4. Nhà bạn ở tầng bao nhiêu? Có thang máy chở đồ hay phải khiêng đồ bằng cầu thang bộ?
5. Khoảng cách giữa nhà cũ và nhà mới bao xa? Ngõ có đủ rộng để ô tô đỗ cửa hay phải đỗ cách xa bao nhiêu? Có cần sử dụng thêm phụ kiện (như xe kéo, xe đẩy,…) hay không?

Thực tế là với cùng một lượng đồ đạc như thế nhưng mỗi đơn vị lại báo một mức giá khác nhau, chênh lệch có khi lên đến 500k, thậm chí cả triệu bạc. Lý do vì sao?

• Nếu nhà bạn ở trong ngõ nhỏ ô tô không vào được mà phải đỗ ở xa thì bên dịch vụ chuyển nhà cần thêm xe kéo để chở đồ từ trong nhà ra chỗ xe tải đỗ, sẽ mất thời gian và công sức hơn nên chi phí sẽ cao hơn. Các đơn vị dịch vụ sẽ lợi dụng yếu điểm này để báo giá cao lên.
• Nếu nhà bạn ở tầng cao mà không có thang máy chở đồ thì nhân viên vận chuyển phải khiêng bằng đường thang bộ sẽ mất nhiều thời gian và mệt hơn rất nhiều nên chi phí cũng sẽ cao hơn. Họ cũng sẽ bám vào điểm này để ép giá.
• Nếu nhà bạn có nhiều đồ cồng kềnh phải tháo rời mới có thể vận chuyển như giường, tủ, điều hòa,… thì cũng là một lý do để bạn bị “chém” bởi tháo ra thì phải lắp lại, công sức và thời gian tốn gấp đôi.
• Nếu bạn có nhiều đồ dễ hư hỏng thì quá trình đóng gói phải cẩn thận và cầu kỳ hơn, cũng gây tốn nhiều thời gian và công sức hơn => Bạn sẽ bị “chém”.

Nói chung cứ mỗi một lý do khó khăn là bên dịch vụ chuyển nhà có thể bám vào để ép giá, hơn nữa chúng ta vẫn thường có tâm lý là dù sao cả đời cũng chỉ chuyển 1 lần (cùng lắm là vài lần) cho nên đắt một tý cũng không sao. Suy nghĩ này rất sai lầm, bởi vì dịch vụ thì phải hợp lý và nếu bạn thấy nhân viên chuyển đồ vất vả quá thì có thể bo thêm sau – khi đó tiền của bạn sẽ đến tay chính những người đã giúp đỡ bạn chứ không phải chui vào túi của công ty vận chuyển. Để tránh được tình trạng “chặt chém” thì bạn cần tìm được một đơn vị chuyển nhà uy tín, làm việc có trách nhiệm và tất nhiên để làm được điều đó thì bạn cũng phải có chút kiến thức nữa.

Chuẩn bị cho việc chuyển nhà

Bước 1: Trước khi chuyển nhà thì bạn phải tính toán xem đồ nào sẽ chuyển đi, đồ nào sẽ bỏ lại, những đồ nào phải tháo rời,… và khi chuyển sang nhà mới thì phải kê đồ như thế nào?

Bước 2: Hãy tự đóng gói đồ đạc của mình. Tại sao ư? Chỉ đơn giản là để tiết kiệm chi phí và có thể yên tâm hơn. Một khi bạn tự đóng gói đồ đạc thì bên dịch vụ sẽ không thể lấy lý do này chèn ép giá. Ngoài ra, vì bạn tự đóng gói nên bạn sẽ nhớ đồ đạc của mình để ở đâu, thùng nào chứa đồ dễ vỡ, thùng nào chứa đồ quan trọng,… để khi sang nhà mới sẽ giảm được thời gian sắp xếp đồ đạc.

Bước 3: Sau khi đóng gói hãy đếm số lượng thùng chứa đồ, đánh dấu các thùng chứa chất lỏng và đồ dễ vỡ (dán thông báo lên), những đồ quan trọng như vàng bạc, trang sức và tiền thì bạn nên cho vào túi xách cá nhân để tự bảo quản. Nhớ ghi chép cẩn thận để sau kiểm kê.

Bước 4: Lên danh sách và chụp ảnh toàn bộ tài sản, gửi cho các bên cung cấp dịch vụ và khảo giá. Nhớ hỏi xem quy trình làm việc của họ như thế nào để lựa chọn đơn vị phù hợp.

Một số lưu ý:

• Bạn nên thuê dịch vụ của công ty vận chuyển, có ký kết hợp đồng đầy đủ, trong hợp đồng có liệt kê danh sách tài sản sẽ chuyển đi, các điều khoản bồi thường nếu đồ đạc bị hư hỏng,…
• Trong quá trình nhân viên chuyển đồ thì bạn nên theo sát để nhắc nhở họ phải cẩn thận với những đồ dễ vỡ, hỗ trợ họ bê vác những đồ vật cồng kềnh nếu cần thiết.
• Anh em công nhân chuyển đồ rất vất vả nên bạn hãy chuẩn bị nước mát để mời họ uống.
• Bởi vì là dịch vụ trọn gói nên sẽ không phát sinh thêm chi phí nào nữa. Nếu họ có vòi thêm tiền thì cũng nhất quyết không cho vì nếu cho tức là bạn đang làm hư họ và gián tiếp ủng hộ một thói quen xấu. Nếu ai cũng có “tư tưởng” như vậy thì đến bao giờ ngành dịch vụ của Việt Nam mới chuyên nghiệp được? Trong trường hợp họ không vòi tiền thì bạn hoàn toàn có thể cho thêm, đưa trực tiếp cho những anh em bê đồ gọi là khoản bồi dưỡng thêm (khoản này nằm ngoài hợp đồng cho nên họ không phải trả về công ty).

Chuyển nhà Thành Hưng giá rẻ, uy tín

Thương hiệu taxi tải Thành Hưng không phải là mới, uy tín của họ đã được khẳng định qua hơn 20 năm làm nghề (được thành lập từ năm 1996) và là công ty cung cấp dịch vụ chuyển nhà, chuyển văn phòng trọn gói hàng đầu tại Việt Nam. Tôi biết đến Thành Hưng từ lâu lắm rồi nhưng khi chuyển nhà trọ ngày còn là sinh viên (năm 2010) tôi không dám liên hệ công ty này vì sợ giá sẽ cao, trong khi mình lại chỉ có một ít đồ thì không biết họ có nhận chuyển cho không – vì vậy tôi lên mạng tìm và sử dụng dịch vụ của công ty Kiến Vàng. Hồi đó vì “gà mờ” nên rất có thể tôi đã bị lừa (bị chém 2 triệu) vì mấy anh vận chuyển không mặc đồng phục, cũng không có hợp đồng gì cả (tuy nhiên các anh cũng khá vui tính và thái độ phục vụ rất nhiệt tình).

Cho đến hôm qua khi tôi một lần nữa cần đến dịch vụ chuyển nhà, tôi lên mạng tìm hiểu, gõ từ khóa “chuyển nhà kiến vàng” thì hiện ra 1 đống website đều tự xưng Kiến Vàng:

Mỗi website lại có số điện thoại liên hệ khác nhau, vậy thì đâu mới là công ty chuyển nhà Kiến Vàng thật? Tôi bị loạn và cảm thấy “mất niềm tin” vào thương hiệu này. Tôi quyết định liên hệ với công ty Thành Hưng, ngay lập tức một giọng nữ nhẹ nhàng trả lời, tiếp nhận thông tin và tư vấn về quy trình vận chuyển rất rõ ràng. Tôi xin tóm tắt lại như sau:

Bước 1: Nhân viên khảo sát của Thành Hưng sẽ đến tận nhà bạn để kiểm tra đồ đạc cần vận chuyển, khảo sát đường đi và chọn nơi đỗ xe tải chở đồ. Bạn cũng cần đưa nhân viên đến nhà mới để đo quãng đường và lựa chọn nơi đỗ xe khi chuyển đồ đến nhà mới. Sau khi khảo sát xong thì nhân viên sẽ báo giá trọn gói cho bạn. Nếu bạn đồng ý thì ký hợp đồng còn không thì thôi, bạn không bị mất phí gì hết.

Lưu ý: Bạn tư vấn tổng đài của Thành Hưng có dặn dò là “khi nhân viên bên em qua khảo sát thì sẽ mặc đồng phục của Thành Hưng, có đeo thẻ nhân viên còn hạn sử dụng nên anh nhớ kiểm tra giúp em”.

Bước 2: Sau khi ký hợp đồng thì cứ đúng theo lịch hẹn, nhân viên vận chuyển của Thành Hưng sẽ đến để tháo dỡ và vận chuyển đồ đạc sang nhà mới cho bạn. Đối với những đồ đạc phải tháo rời thì nhân viên có trách nhiệm lắp đặt lại như cũ, còn đối với những đồ đạc không phải tháo rời thì gia chủ tự sắp xếp.

Bước 3: Bạn tiến hành kiểm kê tài sản. Trong trường hợp xảy ra hư hại về tài sản trong quá trình vận chuyển thì Thành Hưng sẽ đền bù 100% theo giá thị trường tại thời điểm đó. Nếu không có vấn đề gì thì 2 bên tiến hành thanh lý hợp đồng, bạn thanh toán tiền theo đúng hợp đồng đã ký kết.

Bước 4: Sau 1 vài ngày thì nhân viên chăm sóc khách hàng của Thành Hưng gọi lại để hỏi về chất lượng dịch vụ, thái độ nhân viên,…

Kết quả là:

Như các bạn cũng thấy, đồ đạc của nhà tôi khá nhiều:

• Khoảng 20 thùng cát tông (carton) to nhỏ các loại đựng sách báo, bát đĩa, xoong nồi, đồ gia dụng, mỹ phẩm, giày dép, cốc chén,…
• 4 vali đựng quần áo, 1 máy tập thể dục, 1 quạt đứng, 1 điều hòa, 1 tivi, 1 bộ bàn ghế osin, 1 ghế băng dài, 1 giường, 1 tủ áo, 1 bàn trang điểm và 1 đàn piano.

Nhà cũ là chung cư trên tầng 4 không có thang máy, nhà mới cách nhà cũ 3km nằm trên tầng 6 ở khu tập thể nên cũng không có thang máy. Cả nhà cũ và nhà mới ô tô đều đỗ được ngay cửa. Báo giá trọn gói của công ty Thành Hưng là 2.000.000đ – rẻ nhất trong số các công ty mà tôi khảo giá (phần lớn đều báo cáo hơn, có bên 2tr2, có bên 2tr5, 2tr6, thậm chí có bên báo tận 3tr. Có 1 bên báo giá thấp hơn là 1tr8 nhưng chưa bao gồm phí thuê xe chở đồ nên tính ra thì giá vẫn thế). Đây là điều khá bất ngờ với tôi.

Nhân viên chuyển nhà của Thành Hưng có 4 người đều mặc đồng phục của công ty, thái độ làm việc trách nhiệm, tận tâm và vui vẻ. Hôm đó nhà tôi bắt đầu chuyển từ 8 giờ 30 phút sáng đến hơn 2 giờ chiều mới xong. Đến khoảng 12h trưa tôi bảo các anh nghỉ để ăn trưa rồi chiều làm tiếp nhưng họ từ chối, cố làm cho xong rồi về luôn chứ không chịu ở lại ăn, họ bảo: “Anh em ở công ty vẫn đang chờ cơm” nhưng tôi không nghĩ như vậy.

Khi thanh toán tiền thì không ai vòi thêm, chỉ nhận đủ số tiền 2tr đúng như trong hợp đồng và vẫn vui vẻ tươi cười nên tôi đưa thêm cho anh tổ trưởng 500k bảo: Anh mời các anh ý mấy cốc bia giúp em. Thế mà ông tổ trưởng còn từ chối bảo là “công ty không cho nhận tiền của khách”. Đến khi tôi bảo đây là khoản bồi dưỡng thêm không liên quan đến hợp đồng thì làm sao công ty biết được – lúc đó anh mới nhận và cám ơn rồi ra về.

Nói chung tôi viết bài review này lý do chính là vì quý mến các anh đã chuyển nhà cho tôi ngày hôm đó, có thể sau này các anh không làm cho công ty Thành Hưng nữa nhưng rõ ràng văn hóa doanh nghiệp mà Thành Hưng xây dựng đã truyền được cảm hứng cho nhân viên của mình, đào tạo được những nhân viên nhiệt tình, thái độ chuẩn mực nhất, hơn nữa chi phí cũng rất hợp lý. Đây chính xác là dịch vụ chuyển nhà trọn gói tốt nhất mà các bạn nên dùng.

Trong hoàn cảnh như thế mà điều hòa bị hỏng hoặc hôm nào bị mất điện thì đúng là “số bạn quá đen”. Vận đen ấy bất ngờ ghé thăm gia đình tôi vào đúng cái ngày mà Hà Nội có lúc nhiệt độ mặt đường lên đến gần 50°C – thật là khủng khiếp. 17h30 khi chuẩn bị từ cơ quan về thì nhận được tin nhắn của vợ: “Anh ơi điều hòa nhà mình không mát, em bật nửa tiếng rồi mà chỉ có gió chứ không thấy mát…”

Tôi tức tốc trở về nhà và gọi ngay cho anh thợ sửa điều hòa đang làm cho điện máy Nguyễn Kim (nơi tôi mua điều hòa), anh ấy bảo: “Em thông cảm cho anh vì những ngày nóng như này thợ của anh nó cũng chạy sô cả ngày mệt rồi nên chắc phải mai anh mới qua kiểm tra cho em được”. Không thể chờ đợi thêm nên tôi đành Google để tìm kiếm dịch vụ sửa chữa, bảo dưỡng điều hòa.

Chỉ trong 15 phút 2 đồng chí thợ sửa điều hòa đã có mặt và ngay lập tức lao vào làm việc với thái độ “rất nhiệt tình”. Không khó để nhận ra có 1 người là thợ sửa chính, đồng chí còn lại đi theo học nghề và phụ việc. Chỉ với một thiết bị đo cầm tay, trong “chớp mắt” đồng chí thợ chính quay ra bảo: “Anh ơi của anh bị thiếu gas rồi, em bơm thêm gas nhé”. Nghĩ bụng mình cũng chả biết gì về lĩnh vực này hơn nữa gọi chúng nó qua đây rồi chẳng nhẽ lại không làm, thôi thì ừ cho được việc. Tôi quan sát thấy họ có gắn bình gas vào bơm thêm, mắt nhìn đồng hồ rất tập trung… và cũng chỉ khoảng 1-2 phút là xong. Sau đó họ bảo dưỡng điều hòa cho nhà tôi bằng cách tháo ra vệ sinh các thứ.

Kết quả: Tiền vệ sinh điều hòa là 100K, tiền bơm gas thêm 300K nữa là tổng thiệt hại 400K. Tối hôm đó đi ngủ nằm trong phòng điều hòa mà người vẫn toát mồ hôi đầm đìa, nóng quá làm vợ chồng tôi bị mất ngủ cả đêm. Sáng hôm sau thì anh sửa điều hòa quen (làm ở Nguyễn Kim) gọi điện lại hỏi có cần đến bảo dưỡng nữa không để anh ý cho thợ qua, tôi bảo OK.

Anh ấy bảo: “Điều hòa nhà em sạch thế này cần gì vệ sinh nữa. Nó bị vấn đề gì à?”. Tôi mới trình bày là hôm qua trời nóng quá nên đã gọi thợ qua mạng đến bảo dưỡng điều hòa mất tận 400k mà vẫn không ăn thua. Ông ý xua tay bảo thế là em dại rồi, sau đó ngồi giải thích và chia sẻ đủ thứ về các lỗi thường gặp của máy điều hòa nhiệt độ, nguyên nhân khiến cho máy điều hòa không thể làm lạnh, giá thị trường của các dịch vụ sửa chữa bảo dưỡng và không quên nhắc nhở tôi phải lưu ý cái này cái nọ,… chốt lại là “em cứ lên mạng tìm hiểu thêm để tránh mất tiền ngu”.

Chính vì “tiền vẫn mất mà tật vẫn phải mang”, bài học vì sự ngu dốt, thiếu hiểu biết đó, cộng thêm 1 đêm ức chế mất ngủ nên tôi đã hạ quyết tâm phải viết bài chia sẻ này, phải dập tắt và tẩy chay thói “lừa đảo”, “ăn tiền bẩn” của bọn thợ sửa chữa điều hòa vô lương tâm. Nếu chúng nó lấy tiền cao, thậm chí vẽ thêm chi phí linh tinh nhưng giải quyết dứt điểm vấn đề cho mình thì còn đỡ, đằng này tiền mất tật mang mà lại mua bực vào người, tổn thương tinh thần.

Cách duy nhất để các bạn tránh được những mánh khỏe lừa đảo chính là bản thân các bạn phải hiểu biết, hoặc có được sự giúp đỡ của một người hiểu biết (giống như anh thợ sửa điều hòa quen của nhà tôi). Nhưng để chủ động nhất thì bạn không thể phụ thuộc vào người khác bởi không phải lúc nào họ cũng ở bên cạnh bạn. Trong bài viết này tôi sẽ chia sẻ về cấu tạo của một chiếc máy lạnh, nguyên lý hoạt động và tổng hợp những lỗi thường gặp, lý giải nguyên nhân và hướng xử lý để các bạn chưa biết có thể tham khảo, tránh mất tiền oan giống như tôi.

Máy lạnh hoạt động như thế nào?

Mỗi máy điều hòa không khí có 2 bộ phận chính là:

1. Dàn lạnh (còn gọi là cục lạnh) gắn ở trong phòng
2. Dàn nóng (cục nóng) đặt ngoài trời.
3. Ngoài ra còn có 1 chiếc điều khiển từ xa (remote).

Trong quá trình hoạt động thì dàn lạnh sẽ chạy suốt không nghỉ còn dàn nóng lúc chạy lúc nghỉ tùy vào nhiệt độ trong phòng đã đạt yêu cầu hay chưa.

Khi các bạn dùng điều khiển bật máy điều hòa lên thì dàn lạnh sẽ chạy, quạt dàn lạnh hút và thổi không khí liên tục tạo ra sự luân chuyển và phân tán không khí đều trong căn phòng. Bên trong dàn lạnh có gắn bảng điện tử điều khiển mọi hoạt động của điều hòa (gọi là board) và có cảm biến nhiệt dùng để đo nhiệt độ không khí trong phòng.

Khi nhiệt độ trong phòng cao hơn nhiệt độ cài đặt ít nhất 1-2°C thì board sẽ ra lệnh cho dàn nóng chạy. Khi dàn nóng chạy sẽ cung cấp gas lỏng tới dàn lạnh, gas lỏng bị bay hơi trong dàn lạnh và thu nhiệt của không khí đi qua, không khí mất nhiệt nên nhiệt độ sẽ giảm xuống. Khi nhiệt độ không khí trong phòng giảm xuống bằng nhiệt độ cài đặt thì board sẽ ra lệnh cho dàn nóng nghỉ (tạm ngừng quá trình làm lạnh).

Do nhiệt độ trong phòng thấp hơn bên ngoài nên có sự truyền nhiệt từ bên ngoài vào trong cùng với các vật tỏa nhiệt khác bên trong phòng sẽ làm nhiệt độ không khí trong phòng từ từ tăng lên cho đến khi cao hơn nhiệt độ cài đặt khoảng 1-2°C (khoảng chênh lệch nhiệt độ này tùy thuộc vào thiết kế của mỗi nhà sản xuất) thì board sẽ điều khiển dàn nóng chạy lại. Quá trình làm lạnh tiếp tục diễn ra.

Kinh nghiệm sử dụng điều hòa

1. Khi dàn nóng chạy thì dàn lạnh mới có chức năng làm lạnh và tiêu tốn nhiều điện năng nhất. Khi dàn nóng không chạy thì dàn lạnh chỉ là cái quạt luân chuyển không khí trong phòng nên không tốn điện là mấy.
2. Mỗi máy điều hòa được đều có ngưỡng giới hạn nhiệt độ (do nhà sản xuất thiết kế) – đây là nhiệt độ thấp nhất mà máy có thể làm lạnh được. Nếu bạn cài đặt nhiệt độ trên điều khiển thấp đến nhiệt độ giới hạn này thì dàn nóng sẽ phải chạy hết công suất để làm lạnh và tiêu thụ điện năng tối đa. Cho nên để tiết kiệm điện thì bạn không nên để nhiệt độ trên điều khiển điều hòa quá thấp mà nên để trong khoảng từ 23-25°C. Bởi vì mức nhiệt độ cài đặt trên điều khiển (remote) chỉ là điểm ngắt của máy nén (dàn nóng) chứ không phải nhiệt độ mà dàn lạnh cấp ra. Chỉ cần nhiệt độ trong phòng giảm đến 25 độ là bạn sẽ thấy rất dễ chịu rồi, nếu để 18-20°C thì rất dễ bị viêm họng hoặc cảm lạnh, nhất là khi nhà có trẻ nhỏ thì càng không nên.
3. Các bạn không nên để cho điều hòa thổi thẳng vào người vì rất dễ bị cảm lạnh mà không biết.
4. Trước khi đi ra khỏi phòng điều hòa các bạn nên tắt điều hòa trước khoảng 5-10 phút để cho nhiệt độ phòng tăng dần lên gần bằng nhiệt độ ngoài trời để tránh bị sốc nhiệt (nhiều trường hợp khi thay đổi nhiệt độ bất thường cơ thể người không thích nghi được nên bị sốc dẫn đến choáng váng, thậm chí còn tử vong)
5. Không nên ở trong phòng điều hòa cả ngày. Bạn nên cho điều hòa nghỉ, mở tất cả các cửa và dùng quạt thổi hết không khi tù đọng trong phòng ra, kết hợp đón ánh nắng vào phòng giúp tiêu diệt vi khuẩn.
6. Không nên bật tắt điều hòa liên tục làm giảm tuổi thọ của máy và lãng phí điện năng.
7. Phòng điều hòa cần phải khô ráo để tránh các loại nấm, vi khuẩn phát triển.
8. Phòng điều hòa cần phải được cách nhiệt tốt, tránh ánh nắng mặt trời chiếu vào và phải kín để tránh thất thoát hơi lạnh ra bên ngoài.
9. Không nên để quá nhiều đồ đạc trong phòng điều hòa vì nó sẽ hấp thụ hết nhiệt khiến cho không khí trong phòng lâu lạnh hơn bình thường.

Vì sao máy điều hòa không thể làm lạnh?

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến điều hòa không thể làm lạnh, ví dụ:

1. Do bị thiếu gas

Thiếu gas (hoặc hết gas) có thể là do ngay từ khi mới lắp đặt thợ lắp điều hòa đã không nạp đủ gas (cố tình ăn bớt) hoặc do máy bị rò rỉ gas (do mối nối không khít hoặc đường ống bị hở). Gas của điều hòa là loại gas đặc biệt không thể tự biến mất trong điều kiện hoạt động bình thường của máy nên nếu bạn sử dụng ít và máy điều hòa mới mua thì không bao giờ có chuyện bị hết gas. Hết gas chỉ xảy ra trong trường hợp máy bị rò rỉ, mà nếu bị rò rỉ gas thì thợ sửa điều hòa phải kiểm tra đường ống xem rò ở đâu để vá lại trước khi bơm thêm gas.

• Nếu thợ bảo dưỡng điều hòa vừa nhìn đã phán điều hòa bị hết ga, rồi ngay lập tức bơm thêm mà không kiểm tra thì chắc chắn 100% là lừa đảo, ăn tiền.
• Bình thường với điều hòa mới mà dùng ít thì sau 3-4 năm mới phải nạp thêm gas, nếu bạn dùng nhiều thì 1-2 năm.
• Nhiều trường hợp thợ bảo dưỡng điều hòa tự ý xả gas rồi bảo điều hòa thiếu gas để ép khách phải nạp thêm. Sau đó tính giá bơm ga đắt hơn bình thường để trục lợi. Do đó ngay khi thợ mang đồng hồ vào đo áp suất khí ga thì bạn phải yêu cầu họ cho xem đồng hồ.
  • Nếu áp suất ở mức 0.65 đến 0.8 thì là bình thường không cần phải nạp thêm.
  • Còn nếu áp suất ở thấp hơn như 0.5 hoặc 0.4 thì mới phải nạp.
• Theo như lời anh thợ sửa điều hòa cho nhà tôi thì nếu điều hòa thiếu gas phải nạp thêm cũng chỉ tốn từ 70-100k thôi, trừ trường hợp phải nạp đầy ga lại từ đầu thì mới hết đến 300k-400k nên tốt nhất bạn cứ hỏi giá trước khi bơm.

2. Lốc của điều hòa không hoạt động

Lốc (còn gọi là block) là bộ phận máy nén có chứa gas nằm bên trong cục nóng của điều hòa. Có thể coi lốc là bộ phận quan trọng nhất – là trái tim của mỗi chiếc điều hòa cho nên nếu lốc không chạy thì điều hòa đương nhiên sẽ không thể hoạt động.

Một khi lốc điều hòa không chạy thì điều hòa chỉ có gió chứ không thể làm mát. Để kiểm tra bạn chỉ cần đứng trước cục lạnh của điều hòa (bộ phận gắn trong nhà) xem khí thổi vào có mát hay không là biết ngay, nếu chỉ thấy gió (như kiểu gió quạt) tức là lốc chưa mở. Những nguyên nhân dẫn đến sự cố này như sau:

Do điện yếu

Một chiếc máy lạnh bình thường hiện nay có hai mức điện áp là 220- 240V hoặc 200- 208V. Nếu máy lạnh được cung cấp điện ổn định thì nó sẽ chạy và làm mát bình thường nhưng nếu điện quá yếu thì chỉ đủ cho quạt gió (ở cục lạnh) chạy chứ block không thể hoạt động. Do đó bạn cần thêm ổn áp (lioa) để đảm bảo dòng điện ổn định cho điều hòa hoạt động.

Theo lời một số thợ sửa máy lạnh của Trung tâm điện lạnh Bách Khoa thì dòng điện khoảng 180V là điều hòa có thể hoạt động được rồi nhưng nếu để lâu sẽ hại cho block. Vì vậy nếu điện nhà bạn yếu thì nên trang bị 1 chiếc ổn áp lioa chạy riêng cho điều hòa (tuy nhiên việc dùng ổn áp sẽ tốn nhiều điện hơn).

Do không có điện vào máy nén

Lỗi này có thể do đứt dây, bảng điều khiển bị hỏng hoặc bộ tiếp xúc điều khiển không đóng, hở mạch… lỗi này thì phải gọi thợ sửa là cái chắc rồi.

Thermic bảo vệ lốc tự nhảy

Điều hòa nào cũng có Thermic được gắn trên đầu block (đây là chỗ nóng nhất). Thermic của máy lạnh là 1 loại rơ-le nhiệt hoạt động giống như rơ-le của bàn là (bàn ủi) điện. Trong trường hợp Thermic bị nóng hơn bình thường sẽ nở ra làm cho mạch bị hở và máy nén ngừng hoạt động. Khi Thermic nguội đi thì nó sẽ tự động đóng lại để máy nén tiếp tục chạy.

Thermic quá nóng có thể do block bẩn, tụ điện bên trong bị hỏng, quạt tản nhiệt bị hỏng hoặc máy nén hoạt động quá lâu trong điều kiện khắc nghiệt (điều kiện khắc nghiệt ở đây có thể hiểu là nơi đặt cục nóng quá bí khó tản nhiệt, ánh nắng mặt trời nhiệt độ cao,…). Bạn cần đảm bảo nơi đặt cục nóng thoáng khí, dễ tản nhiệt và chỉ sử dụng điều hòa khi thực sự cần thiết, tránh bật điều hòa cả ngày vì máy móc cũng cần được nghỉ ngơi thì tuổi thọ mới cao.

Máy nén bị hỏng

Hỏng do bị chập, cháy, đứt dây,… không cần nghi ngờ gì nữa, bạn phải gọi thợ sửa điều hòa đến để sửa hoặc thay lốc mới (đắt lắm, lốc điều hòa 9000 BTU giá cũng hơn 2tr rồi, công suất càng lớn thì càng đắt).

3. Do máy lạnh bị bẩn

Không chỉ riêng điều hòa nhiệt độ mà nói chung các thiết bị điện tử khác nếu không được sử dụng thường xuyên hoặc bảo dưỡng định kỳ sẽ rất nhanh bị hỏng hoặc bụi bẩn làm giảm hiệu suất hoạt động của máy.

Nếu bạn sử dụng máy lạnh thường xuyên thì nên bảo dưỡng vệ sinh trong 6 tháng, nếu sử dụng ít hơn thì mỗi năm bảo dưỡng 1 lần. Giá thị trường của dịch vụ bảo dưỡng điều hòa hiện nay dao động từ 80k đến 120k tùy thợ, nhưng có thể bạn sẽ bị chém lên đến 150k thậm chí 200k vì vậy trước khi gọi thợ đến bảo dưỡng bạn nên hỏi giá trước để tránh bị chặt chém. Trong trường hợp phải nạp thêm gas hãy nhớ những lưu ý mà tôi đã chia sẻ ở trên.

4. Những nguyên nhân khác

Có trường hợp điều hòa vẫn hoạt động bình thường nhưng không khí trong phòng vẫn không mát là do những nguyên nhân khác, chẳng hạn như:

• Công suất của điều hòa không phù hợp với thể tích của phòng (phòng quá rộng). Cái này là do lỗi của bạn khi chọn mua điều hòa (hoặc lỗi của người tư vấn không am hiểu nên tư vấn sai cho bạn). Cách tính công suất máy lạnh phù hợp với thể tích căn phòng được chia sẻ ở bài viết này.
• Đồ dùng trong phòng quá nhiều, nhiều đồ sinh nhiệt hoặc hấp thụ nhiệt cao (ví dụ máy tính, các loại đèn sợi đốt, bàn ghế gỗ, bọc da, vật liệu làm bằng xốp, giấy, thùng cát tông,…)
• Tường căn phòng bị ánh nắng mặt trời chiếu quá lâu sẽ tỏa ra rất nhiều nhiệt và lâu nguội cũng sẽ làm căn phòng không thể mát. Phòng ngủ nhà bạn tôi có 1 mặt hướng Tây nên vào những ngày oi bức mà Hà Nội lên đến 40 độ thì căn phòng đó y hệt cái lò sưởi, điều hòa bật rất lâu cũng không thể làm mát căn phòng đó được vì vậy nó thường xuyên phải ngủ ở phòng khách trong những ngày như vậy. Đến khổ.!

Những mánh khóe móc túi khách hàng phổ biến

Với những kiến thức cơ bản ở trên thì phần nào bạn sẽ tránh được những thủ đoạn móc túi khách hàng phổ biến của những thợ sửa máy lạnh vô lương tâm. Tuy nhiên nếu gặp phải những ca khó thì bạn vẫn mất tiền như thường và đôi khi dù biết bị mất tiền cũng đành chịu chứ không làm gì khác được.

Thủ đoạn 1

Ngay từ khi lắp đặt máy lạnh cho bạn thì họ cũng không thiếu cách để “ăn tiền”, chẳng hạn như không bơm đầy gas, sử dụng dây điện lõi nhôm chứ không phải dây lõi đồng, bán thêm phụ kiện hoặc tính giá cao hơn để ăn chênh lệch…

Thực tế có rất nhiều siêu thị điện máy chỉ bán máy chứ không bán phụ kiện nên thợ lắp điều hòa lợi dụng mua phụ kiện “dởm” ở bên ngoài đến lắp cho khách. Khách hàng thì lại có thói quen xin số điện thoại của thợ lắp điều hòa mới cho nhà mình để tiện cho việc bảo dưỡng và sữa chữa sau này bởi vì dù sao họ cũng đang làm việc cho một siêu thị điện máy lớn, có uy tín nên có thể tin tưởng được.

Nhưng cuộc đời không như là mơ, rất nhiều thợ sửa điều hòa có tư duy chộp giật và họ sử dụng dây điện lõi nhôm thay cho dây lõi đồng bởi vì dây lõi nhôm sẽ dễ bị ô xy hóa sau thời gian sử dụng nên thường bị đứt ngầm dẫn đến máy lạnh không thể hoạt động. Khi khách hàng gọi “thợ quen” đến thì thôi xong, nó phán thế nào thì là thế đó, xì tiền ra là bệnh sẽ khỏi – chỉ có điều không biết khi nào bệnh cũ sẽ lại tái phát?

Thủ đoạn 2

Dây diện 2/2.5 (sử dụng cho điều hòa) mua bên ngoài giá lẻ khoảng 15-20k/mét nhưng có thể thợ lắp điều hòa báo thành 25-30k/m để ăn chênh lệch.

Cũng như ống đồng, giá trung bình khoảng 130k-150k/m nhưng thợ có thể báo lên 160k-170k/m.

Bạn thử tính xem, mỗi loại vật tư báo giá chênh thêm 10-20k thì cũng ăn đủ rồi, ví dụ khoảng cách đường ống dài 10m thì họ đã “ăn ngay” được ít nhất là 200k của bạn. Khi đó nó lắp xong rồi, test thử ngon lành rồi chẳng nhẽ lại kêu đắt với rẻ?

Vậy nên hãy hỏi giá trước để tránh bị chặt chém, nếu họ báo giá hợp lý thì làm không thì thôi.

Thủ đoạn 3

Thói quen của chúng ta là cứ khi nào dùng thì mới gọi thợ đến bảo dưỡng cho nên cứ vào mùa nắng nóng là dịch vụ sửa chữa bảo dưỡng điều hòa lại lên ngôi, gọi được thợ sửa điều hòa khó hơn cả lên zời, phải hẹn lịch các kiểu. Cũng bởi vì thế mà giá bảo dưỡng điều hòa nghiễm nhiên tăng thêm vài chục nghìn mà không khách hàng nào phàn nàn.

Giá bình thường chỉ từ 80-120k bỗng biến thành 150k-200k mà chúng ta vẫn rất vui vẻ, trong khi đó vì đông khách và tranh thủ kiếm ăn theo mùa vụ nên họ cũng chạy sô như showbiz, vệ sinh điều hòa nhanh nhanh chóng chóng để đi “kiếm” của khách khác. Với tinh thần, thái độ làm việc như thế liệu có đảm bảo chất lượng?

Nếu điều hòa nhà bạn vẫn hoạt động bình thường và chỉ gọi thợ đến để vệ sinh thì mánh khóe móc túi thường thấy là “điều hòa thiếu gas phải bơm thêm”, hãy lưu ý theo hướng dẫn ở phần trên.

Nếu điều hòa nhà bạn không mát phải gọi thợ đến để kiểm tra và sửa chữa thì hãy theo hướng dẫn trên để tự kiểm tra và loại trừ những nguyên nhân không thể. Sau đó mới gọi thợ đến xem họ “phán” như thế nào để biết họ có phải là người có tâm hay không? Hỏi người thân, bạn bè xem có quen ai bảo dưỡng điều hòa uy tín không thì gọi người đó.

Thủ đoạn 4

Thợ sửa điều hòa sau khi kiểm tra phán rằng không mang đủ đồ nghề nên phải tháo điều hòa mang về kiểm tra và sửa chữa tại nhà (hoặc tại công ty) thì bạn không nên để họ mang điều hòa về. Cứ lấy một lý do nào đó như kiểu “tạm thời anh/chị cũng chưa có nhu cầu sử dụng ngay nên thôi để khi khác, lúc nào rảnh thì anh/chị chủ động mang qua chỗ em” rồi thanh toán phí kiểm tra (50-100k) để họ đi về.

Một khi bạn để họ mang điều hòa về kiểm tra thì có trời mới biết họ làm gì với chiếc điều hòa của bạn. Khi đó câu chuyện về giá chỉ đơn giản là một con số, sẽ có một lý do hợp lý nhất kèm theo chi phí sửa chữa… không những bạn phải chờ đợi mà còn bị mất tiền ngu trong khi không hiểu điều hòa bị làm sao?

Có thể nó bị bụi bẩn và chỉ cần vệ sinh sạch sẽ xong là hoạt động bình thường nhưng một khi thợ sửa đã mang về rồi thì nguyên nhân không bao giờ là như thế. Nói chung, bất kể là vấn đề gì thì hãy yêu cầu họ xử lý nó ngay tại nhà của bạn, quên đồ thì về lấy chứ có gì ghê gớm đâu. Đừng dại để họ tháo ra mang về (trừ khi thợ uy tín và tin tưởng được).

Tóm lại, bạn càng am hiểu bao nhiêu thì càng giảm rủi ro bị mất tiền oan bấy nhiêu, tuy nhiên nghề nào cũng có cách “kiếm ăn” của nghề đó nên thôi, vì mình không biết nên chấp nhận trả phí cao hơn bình thường miễn sao vấn đề của mình được giải quyết. Hơn nữa ai cũng phải sống và mỗi năm bạn cũng chỉ phải bảo dưỡng điều hòa có 1 lần thôi. Đơn giản hóa suy nghĩ, nếu bị mất tiền ngu thì coi như làm từ thiện 😀